Сырдария өзенінің су сапасына әсер ететін қашыртқы суларының сапасын зерттеу

Authors

  • МҚ Асаубай Республика Казахстан

Abstract

Қазіргі таңда Сырдария өзенінің су сапасына әсер ететін қашыртқы суларының сапасын зерттеуөзекті мәселенің бірі болып саналады.Қызылорда облысында негізгі суармалы массивтердің қашыртқы сулары Сырдария өзеніне қайта құйылады.Осы су сапасын сапалық көрсеткіштерін анықтай отырып,тұздардың ауырметалдардың құрамдарының өзгеру динамикасы зерттелді. Қаралып отырған аймақ Қазақстан Республикасының Қызылорда облысында орналасқан. Облыстағы жерді игеру тек қана суаруға негізделген облыстардың бірі болып табылады Мұнда экологиялық дағдарыс екі бағытта көрінеді. Біріншіден, облыстың экологиялық және мелиоратифтік жағдайы өзен суының сапасының нашарлауы әсер етеді. Бұл өнім сапасының нашарлауына әкеледі: азықтандыру құнының төмендеуі, химиялық құрамы бойынша теңгерімдегі нашарлау, РШК -дан жоғары нитраттардың құрамын жоғарылату. Бұл оңтайлы рекультивация режимінің, суару жүйелерін салу мен пайдаланудағы кемшіліктердің жетіспеушілігімен қиындатады. Екіншіден, Арал теңізінің тартылуы климатқа және құрғаған Арал теңізінің табанынан тұздардың ұшуын жоғарылатады және Сырдария өзенінің төменгі атырауындағы ландщафтардың бетіне отыруын көбейтеді. Нәтижесінде, Қызылорда облысында ауыл шаруашылығы өнімдерінің төмендуіне және сапасына әсер етті.Ауыз судың сапасының нашарлауы халықтың жалпы ауру-сырқауының және жұқпалы аурулардың көбеюіне әкелді. Сондықтан осы проблеманы шешу тек аймақтық деңгейде және ғылыми зерттеулер негізінде мүмкін. Олар Төгіскен массивінің,Көксу коллекторының және К-1 коллекторларының негізгі су сапасын көрсеткіштерінің келесі кестеде келтірілген. (Кесте-1) Жартылай қалқымалы заттар мөлшері 431,4-239,04 мг/л

References

1

Published

2020-02-02

How to Cite

Асаубай, М. (2020). Сырдария өзенінің су сапасына әсер ететін қашыртқы суларының сапасын зерттеу. Pridneprovskiy Scientific Bulletin, 6(662). Retrieved from http://www.rusnauka.com/index.php/rusnauka/article/view/1868